Vëllazëria e Pëlhurës së Shenjtë

Julia Navarro


Mbreti Abgar Ukkama për Jezu Shpëtimtarin e mirë, shfaqur në krahinën e Jerusalemit, përshëndetje!
Më ka rënë në vesh të flitet për ty dhe për shërimet që kryen pa barna e pa melheme. Edhe, me sa thonë, ti u kthen sytë të verbërve dhe këmbët sakatëve; ti pastron lebrosët, dëbon shpirtrat e molepsur dhe djajtë, shëron të munduarit nga lëngatat e gjata dhe ringjall të vdekurit.
Duke dëgjuar gjithë këto gjëra për ty, tash jam i bindur që në mos njëri, tjetri mejtim është i njëmendtë: ose ti që kryen këto mrekulli je Zoti vetë zbritur nga qielli, ose ti, që bën këso veprash, je Biri i Zotit.
Andaj, po të shkruaj të të përgjërohem që të vish tek unë e të më shërosh nga kjo sëmundje që po lëngoj. Kam dëgjuar edhe që hebrenjtë flasin kundër teje e duan të të bëjnë keq: ndonëse qyteti im është shumë i vogël, është, sidoqoftë, i nderuar dhe do të mjaftojë për të dy ne.
Mbreti uli penën duke ia ngulur vështrimin një burri në të njëjtën moshë me të, i cili qëndronte në pritje pa lëvizur dhe gjithë nderim, në anën tjetër të odës.
- Je i sigurt, Hosar?
- Të më besoni, imzot…
Burri u avit me çap të shpejtë dhe ndaloi pranë skrivanisë ku po shkruante Abgari.
- Të besoj, Hosar, të besoj. Je miku më besnik që kam, mik për kokë që në vegjëli. Kurrë nuk më ke prerë në besë, Hosar, por mrekullitë që më rrëfen për këtë judeas janë të tilla, sa druaj se dëshira për të më ndihmuar ka pështjelluar mendjen tënde…
- Imzot, besomëni, sepse vetëm kush beson te judeasi shpëton. Mbreti im, kam parë me sytë e mi se si Jezui, me t’ia fshikur me gishtërinj sytë e shuar një të verbëri, atij i erdh drita. Isha i pranishëm kur një i paralizuar i ngratë, i prekte palën e petkut Jezuit dhe Ai, me një vështrim plot dashamirësi, e cyste të ecte. Dhe ai burrë, mes mrekullimit të të gjithë gjindes, u ngrit më këmbë dhe këmbët e tij e mbanin po aq fort sa tuajat ju mbajnë juve. Kam parë, mbreti im, se si një lebrose e mjerë, ndërsa të gjithë i shmangeshin, këqyrte Nazarenasin, strukur në hije. Jezui teksa i avitej i tha: “Je shëruar”, e gruaja, mosbesuese, thërriste: “Jam shëruar! Jam shëruar!”, ndërkaq fytyra e saj merrte tipare njerëzore dhe duart, më parë të fshehura, shfaqeshin pa një cen.
Kam parë me sytë e mi mrekullinë më të madhe kur, duke shkuar pas Jezuit dhe dishepujve të tij, u përballëm me dhembjen e një familjeje, që vajtonte për vdekjen e të afërmit të vet. Jezui hyri në shtëpi dhe e urdhëroi të vdekurin të ngrihej. Në zërin e Nazarenasit duhej të ish Zoti vetë, ngase, për besë, o mbreti im, ai njeri çeli sytë e u ngrit duke u mrekulluar edhe ai vetë që ish gjallë…
- Ke të drejtë, Hosar, duhet të kem besim për t’u shëruar, dua të besoj te ky Jezui i Nazaretit, që përnjëmend është Bir i Zotit, nëse ringjall të vdekurit. Por a do të dojë, vallë, të shërojë një mbret, që është lëshuar në prehrin e epshit?
- Abgar, Jezui nuk shëron vetëm trupin, por edhe shpirtin. Ai betohet që pendimi dhe dëshira për të shkuar një jetë të ndershme, pa u kthyer më kah mëkati, janë të mjaftueshme për t’u falur prej Zotit. Mëkatarët gjejnë ngushëllim te Nazarenasi…
- Uroj që ti të kesh të drejtë… unë nuk mund t’ia fal vetes epshin që pata ndaj Anias. Ajo grua më molepsi trup e shpirt…
- E nga ta dije, imzot, që ajo ish ligsht, që dhurata e mbretit të Tirit ishte një kurth? Si mund të dyshoje që mbartte farën e lëngatës e do të të molepste? Ania ishte gruaja më e bukur që qe parë ndonjëherë, çdo burrë do të kish lënë mendtë për ta bërë të vetën…
- Veçse unë jam mbret, Hosar, e s’duhej të kisha lënë mendtë, sado e bukur të ish kërcimtarja… Tash po lëngon për bukurinë e vet, ngase gjurmët e sëmundjes po ia gërryejnë dëlirësinë e fytyrës dhe unë, Hosar, ndiej një palë djersë që nuk më braktisin kurrë, shikimi më turbullohet dhe druaj mbi të gjitha se sëmundja po ma kalb lëkurën dhe…


Një zhurmë hapash të ndrojtura i alarmoi dy burrat. Gruaja, imcake, lëkurerrët dhe flokëzezë po avitej duke ndehur një buzëqeshje në fytyrë.
Hosari e adhuronte atë grua. Po, adhuronte përsosmërinë e tipareve të imta dhe gazin e hareshëm që s’i shqitej kurrë nga buza. I falej edhe për besnikërinë që ajo kishte ndaj mbretit, për faktin se nga goja e saj kurrë s’pati dalë më i vogli qortim, kur mbreti në vend të saj kishte zgjedhur Anian, kërcimtaren e Kaukazit, gruan që i kish ngjitur të shoqit atë sëmundje të tmerrshme.
Abgari nuk lejonte askënd ta prekte, ngase druante se mos i molepste edhe të tjerët me sëmundjen e vet. Shfaqjet e tij në publik ishin gjithnjë e më të rralla.
Megjithatë, nuk kish mundur t’i bënte ballë vullnetit të hekurt të mbretëreshës, që këmbëngulte t’i rrinte vetë te koka e ta kuronte; dhe, jo vetëm kaq, i jepte zemër me qëllim që ai t’i besonte rrëfimit të Hosarit për mrekullitë e Nazarenasit.
Mbreti vështroi me trishtim.
- Qenke ti… po flisja me Hosarin për Nazarenasin. Do t’i dërgoj fjalë e ta grish të vijë këtu, do ta ndaj me të mbretërinë time.
- Hosari duhet të udhëtojë me një shpurë pas, që gjatë udhës të mos i ndodhë gjë e të mund ta shoqërojë Nazarenasin…
- Do të udhëtoj me tre-katër burra, aq mjaftojnë. Romakët janë mosbesues dhe nuk do ta shihnin me sy të mirë mbërritjen e një shpure ushtarësh. As Jezuit vetë nuk do t’i pëlqente. Uroj, mbretëresha ime, të arrij ta përmbush këtë mision dhe ta bind Jezuin të vijë me ne. Do të marr, këtë po, kuaj të shpejtë, në gjendje t’ju sjellin kumte të reja me të mbërritur në Jerusalem.
- Po shkoj të mbaroj kartën, Hosar…
- Do të nisem në të perënduar të diellit, imzot.
Gjuhët e zjarrit po lëpinin bankat e besimtarëve, ndërsa tymi mbështillte në gjysmëhije nefin qendror. Katër vetë të veshur me të zeza përparonin me shpejtësi drejt një kapele anësore. Ndanë një porte pranë altarit të madh, një burrë tjetër s’dinte ku t’i shpinte duart. Ulërima e sirenave të zjarrfikëseve dëgjohej gjithnjë e më pranë. Brenda pak minutash, ata do të hynin me vrull në katedrale dhe kjo do të thoshte një tjetër dështim.
Po, tashmë ishin aty. Burri shkoi me të shpejtë drejt njerëzve të veshur me të zeza, duke i nxitur të vraponin drejt tij. Njëri prej tyre vazhdoi të ecte përpara, ndërsa të tjerët, të trembur, u sprapsën përballë zjarrit që po fillonte t’i rrethonte. Nuk kishte më kohë. Zjarri kishte përparuar më shpejt nga sa e kishin llogaritur. Njeriu, që ngulte këmbë të mbërrinte kapelën anësore, u gjend i mbështjellë nga flakët. Po merrte flakë, por gjeti forcën të hiqte kapuçin që i fshihte fytyrën. Të tjerët u përpoqën të afroheshin, por nuk ia dolën mbanë, zjarri ishte përhapur ngado dhe porta e katedrales mend po shpërthente nën shtytjen e zjarrfikësve. Të tjerët ndoqën me vrap burrin që i priste duke u dridhur pranë një porte anësore. U zhdukën pas portës po në të njëjtin çast, kur uji i zjarrfikëses vërshonte furishëm brenda katedrales, ndërsa njeriu i mbërthyer nga flakët digjej pa nxjerrë zë.
Por diç tjetër nuk dinin të arratisurit: një tjetër njeri i fshehur në hijen e njërës prej amvonave kishte ndjekur me vëmendje çdo hap të tyrin. Burri mbante në dorë një pistoletë me silenciator, që nuk kishte pasur nevojë ta përdorte.
Kur burrat me të zeza u zhdukën pas derës anësore, nën amvonë, dhe para se zjarrfikësit ta shihnin, hija shtypi një buton të fshehur në mur dhe u zhduk.
Marko Valoni thithi tymin e cigares që i përzihej në gojë me atë të zjarrit. Kishte dalë të merrte ajër, ndërsa zjarrfikësit po shuanin thëngjijtë e fundit, që vazhdonin të digjeshin në krahun e djathtë të altarit të madh.
Sheshi ishte rrethuar me shirita policie dhe karabinierët përpiqeshin të mbanin larg kureshtarët që kërkonin informacion rreth asaj çka kishte ngjarë në katedrale.
Valoni u kishte kërkuar gazetarëve të dërguar në terren që të qetësonin publikun: Pëlhura e Shenjtë nuk ishte cenuar. Por ama, nuk u kishte treguar që dikush kishte vdekur mes flakëve. Ende nuk dihej se cili ishte.
Një tjetër zjarrvënie. Zjarri përndiqte katedralen e vjetër. Por Markoja nuk u besonte rastësive, pastaj, ajo e Torinos ishte një katedrale ku ndodhnin shumë aksidente; kishte pasur disa orvatje për vjedhje dhe, me sa mbante mend, tri zjarrvënie. Në njërën, që pati shpërthyer pas Luftës së Madhe, qenë gjetur kufomat e karbonizuara të dy burrave. Autopsia kishte përcaktuar se që të dy duhej të ishin rreth njëzet e pesë vjeç dhe, përveç zjarrit, kishin vdekur nga plumbat. Së fundi, një veçori rrëqethëse: ishin pa gjuhë, ua kishin prerë. Përse? Dhe kush kishte qëlluar kundër të dyve? Identifikimi i tyre kishte qenë i pamundur. Çështje e pazgjidhur.
As besimtarët, as opinioni publik nuk e dinin që gjatë gjithë shekullit të fundit, Pëlhura e Shenjtë, për periudha të gjata kohe, kishte qenë larg katedrales. Ndoshta pikërisht kjo e kishte shpëtuar nga shumë aksidente.
Një dhomëz sekrete e Bankës Kombëtare kishte shërbyer si strehim. Prej saj, Pëlhura kishte dalë vetëm në rastet kur duhej shfaqur në publik dhe, gjithnjë, nën masa të rrepta sigurie. Megjithatë, pavarësisht prej gjithë këtyre masave të rrepta, në disa raste Pëlhura kishte qenë në rrezik, në rrezik serioz, madje.
Valoni e mbante mend ende zjarrin e 12 prillit 1997. Si të mos e mbante mend? Atë mëngjes, po dehej me kolegët e Komandës për Ruajtjen e Trashëgimisë Artistike.
Asokohe ishte pesëdhjetë vjeç dhe sapo i ishte nënshtruar një operacioni në zemër. Dy infarkte dhe një ndërhyrje me rrezik të lartë qenë argumente të mjaftueshme me të cilat Xhorxho Markezi, kardiologu dhe kunati i tij, arritën ta bindnin që t’i kushtohej të bekuarit pension, ose e shumta, të kërkonte një vend të qetë, prej burokrati, një prej atyre posteve ku koha kalohet duke lexuar gazetën dhe në gjysmë të paradites pihet me nge një kapuçino në barin aty pranë.
Pavarësisht prej lotëve të së shoqes, kishte parapëlqyer propozimin e dytë. Paola ngulte këmbë që ai të dilte në pension; ajo ia kishte bërë qejfin duke i thënë se kishte arritur tashmë në nivelin më të lartë në Komandë – ishte shefi – ndaj mund ta konsideronte të mbyllur karrierën e vet të shkëlqyer dhe tash e tutje, të mendonte të shijonte jetën. Por ai nuk kishte lëshuar pe. Parapëlqente të shkonte çdo ditë në një zyrë, në një zyrë çfarëdo, sesa të shndërrohej, në moshën 50-vjeçare, në një bjerraditë në pension. Gjithsesi, do ta linte detyrën e shefit të Komandës për Ruajtjen e Trashëgimisë Artistike dhe atë natë, pa pyetur për kundërshtimet e Paolës dhe Xhorxhos, kishte dalë për të darkuar e për të pirë me kolegët. Po ata kolegë, me të cilët në njëzet vjetët e fundit, kishte kaluar katërmbëdhjetë a pesëmbëdhjetë orë në ditë duke ndjekur mafiet që trafikonin vepra arti, duke zbuluar falsifikimet e duke mbrojtur, në fund të fundit, trashëgiminë e pafund artistike italiane.
Përktheu: Aida Baro (Botoi: “Dituria”)

Google+ Followers